Nieuwsbrief 62-april 2026

Bericht van de voorzitter

Zanderij
Onlangs vergaderde het bestuur van Geopark op het kantoor van het Goois Natuurreservaat. Dat is in Hilversum, aan de Nieuwe Meentweg. Een klein gebouw; een verzamelplek voor mensen die de schouders zetten onder de idealen voor de natuur. Ruim voor tijd kwam ik aan. Binnen is geen wachtruimte en de kamer van de directeur, onze vergaderplek, was nog niet vrij. Bij een boswachter informeerde ik hoe ik het beste in de tussentijd kon wandelen. Er stond weliswaar een harde, grillige wind, maar het was droog.

Het werd een ware belevenis. Al snel stond ik midden in de Zanderij Crailoo. Nu een inspirerend nieuw natuurgebied op een diepte van zeven á elf meter ten opzichte van het omringende land. Nat en droog tegelijkertijd. In vroeger tijden lag hier een dik pakket zand, afgedekt met heideveld. Zo’n honderd jaar lang, tot aan het begin van de zeventiger jaren van de vorige eeuw, vond hier zandwinning plaats. Nu is er het vlonderpad om de natte natuur van dichtbij te beleven. Het lukte me min of meer droge voeten te houden. Onderweg was ik onder de indruk van de vele zwerfkeien, die de geschiedenis van de ijstijd markeren.

Iets verderop klom ik via een houten trap naar het gebied De Snip. Achter mij de diepte van de zanderij; voor mij een wat geaccidenteerd en gevarieerd gebied van bos en hei. Een ecoduct van achthonderd meter lang en vijftig meter breed is de verbinding, over de zanderij heen, naar de Bussummerheide. De omgeving hier imponeerde mij omdat grond, natuur en geschiedenis zo manifest aanwezig zijn.

Net op tijd ben ik terug voor de vergadering. Op een ander moment kijk ik buiten nog eens verder rond. Op zoek naar de ijsvogel. Die hier ook is te zien.

Met hartelijke groet,
Koos Janssen

Symposium De kracht van Geopark Heuvelrug Gooi en Vecht
Op vrijdag 19 juni vindt het symposium "De kracht van Geopark Heuvelrug Gooi en Vecht" plaats, op landgoed Vollenhoven, centraal gelegen in het Geopark-gebied.

Het zal vooral gaan over het ontstaan van het Geopark-gebied, de aardkundige, ecologische en cultuurhistorische waarden, het water, de invloed van de mens en de onderlinge samenhang. Met speciale aandacht voor het waar en waarom van de Kastelen, Landgoederen en Buitenplaatsen in Noord-Holland en Utrecht. 

Tevens vieren we 10 jaar Geopark, een initiatief van betrokken burgers, en nemen we afscheid van Marc Hofstra die het afgelopen decennium voorzitter was van het Geopark.

Voor de uitnodiging en mogelijkheid tot aanmelding zie linkje.

Nieuwe Partner
Ridderhofstad Sterkenburg
Claudine van Helsdingen tekende namens Ridderhofstad Sterkenburg de Partnerverklaring van het Geopark. Blij mee!

Een prachtige buitenplaats aan de Langbroekerwetering tussen de Utrechtse Heuvelrug en de Kromme Rijn.

De kern van het landgoed wordt gevormd door het 13e-eeuwse kasteel Sterkenburg.

 

Cursus Geoparkologie voor natuur- en landschapsgidsen
Ben je (vrijwillige) gids en verzorg je excursies en wandelingen in het veld, vanuit bijvoorbeeld het IVN, een natuurwerkgroep of vogelwerkgroep? Word dan ook Geoparkoloog, speciaal voor het gebied van het Geopark Heuvelrug Gooi en Vecht! Najaar 2026 start deze cursus om de diverse geopark-thema’s en informatie te verwerken in een excursie, wandeling of buitenles.  Het cursusteam is momenteel druk bezig om de inhoud samen te stellen.
In vier cursusavonden op verschillende locaties komt aan de orde: 
  • uitleg van het fenomeen Geopark en de geosites in het gebied van het Gooimeer tot aan de Grebbeberg.
  • informatie over de thema’s bodem, water, natuur, cultuurhistorie en archeologie in dit gebied.
Ook is er ruimte voor onderlinge kennismaking met gidsen uit andere delen van het gebied.
Daarnaast worden er excursies georganiseerd op een aantal zaterdagochtenden.
Deelnemers ontvangen een cursusmap, geplastificeerd kaartmateriaal en tips voor werkvormen.
Interesse voor deelname kan nu al worden aangegeven via dit formulier:
https://forms.gle/PsoSHs9uSJ71M3iu6
De data, cursuslocaties en de mogelijkheid om definitief aan te melden ontvang je dan zo gauw dit bekend is.
(De deelnamekosten bedragen 50 euro per persoon).   

Trage Tocht Woudenberg
Ik dacht dat ik de Utrechtse Heuvelrug en de flanken best goed kende. Toch blijft het gebied van het Geopark Heuvelrug Gooi en Vecht ook mij verrassen. Op een koude maar zonnige dag in maart liep ik een stuk rond Woudenberg. Ik ben een fan van routemaker Rob Wolfs. Deze wandeling (Trage Tocht Woudenberg 2) was weer zo afwisselend dat ik de lezers van onze Nieuwsbrief er graag deelgenoot van maak. We maakten de wandeling overigens in tegengestelde richting omdat de lunch bij het Theehuis Mon-Chouette aan het Valleikanaal dan ‘over de helft’ van de totale afstand kwam. Daar houden we van: de lunch verdienen!

De start in het kleinschalige coulissenlandschap rond landgoed Geerestein was een aangename eerste verrassing. De bloesems stonden op knappen, enorme hazen renden over de velden. We genoten van het majestueuze grand canal. Hoogtepunt tijdens het eerste uur van de wandeling was de ontmoeting met een zeer donkere ringslang met prachtige felgele ring achter de kop. Die lag ongetwijfeld lekker te zonnen maar schrok van onze bewegingen en geluiden en zocht in een flits een veilig heenkomen.

Delen van de route wandel je over het voormalige Kersenlijntje, het inmiddels opgeheven spoor tussen Amersfoort en Kesteren. Het stuk dat onderdeel is van de wandeling wordt prachtig beheerd door Stichting De Boom. De stukken langs de liniedijk en het Valleikanaal, onderdeel van de 18e eeuwse Grebbelinie, maken de diversiteit van deze wandeling nog imposanter.

Ik wil maar zeggen: we kwamen op deze wandeling alles tegen waarover het Geopark de kennis en waardering zo graag verspreid: een landschap met een diepe geschiedenis, prachtige landgoederen, militaire geschiedenis en overweldigende natuur!

Saskia van Dockum, directeur/bestuurder Utrechts Landschap

Brief aan alle gemeenteraadsleden
Het GeoPark heeft een  felicitatiebrief gestuurd aan alle op 1 april jl geïnstalleerde gemeenteraadsleden in ons Geoparkgebied.

In de brief is de gemeenteraadsleden ook gevraagd in hun politieke en bestuurlijke werk aandacht en ondersteuning te geven aan het burgerinitiatief Geopark Heuvelrug Gooi en Vecht.

Zie linkje.

Boekrecensie Stuwwal in het Laagland
In het tijdschrift TVE, Tussen vecht en Eem, is in maart de boekbespreking verschenen van redacteur Sander Koopman.

Sander merkt daarin op dat er al zeer veel informatie beschikbaar is via de website van het Geopark, de Ontdekkaarten en Informatieboekjes. “Maar wat tot voor kort nog ontbrak, was een boek waarin het Geopark integraal staat beschreven. Het boek Stuwwal in het laagland voorziet alsnog in deze behoefte. Deze prachtig geïllustreerde uitgave behandelt in drie delen achtereenvolgens het landschap, een aantal Geosites en de toekomst van het Geopark.”

Sander stelt dat Stuwwal in het Laagland zeer de moeite waard is om te lezen. “Al is er altijd nog ruimte voor verbetering, het rijk geïllustreerde boek beschrijft op een begrijpelijke wijze het ontstaan van het landschap en de cultuurhistorische ontwikkeling. Met de behandeling van de verschillende Geosites, met uitmuntende fotografie en prachtige foto’s erbij, nodigt het de lezer uit om in zijn/haar eigen regio op stap te gaan en het veelzijdige landschap van het Geopark te gaan verkennen en beleven.”

Over een mogelijke UNESCO-erkenning in de toekomst wijst Sander er op dat “een potentieel UNESCO Geopark een goed boek verdient en dat dat met deze uitgave zeker gelukt is. Voor het eerst ligt er een werk dat het landschap en de cultuurhistorie van het hele gebied van de Utrechtse Heuvelrug behandelt, inclusief het Gooi en de noordelijke Vechtstreek. De logische begrenzing is niet gebaseerd op de provinciegrens, maar op de begrenzingen van het watersysteem in de regio.” En, zo stelt hij: “De komende jaren zal het spannend worden of men in de provinciale bestuurskamers de risicomijdende sentimenten weet te overwinnen en het burgerinitiatief tot de oprichting van een Geopark alsnog (eindelijk) beloond kan worden. De kennisbasis ligt er in ieder geval en daar is de uitgave Stuwwal in het laagland een solide hoeksteen van.”

Stuwwal in het Laagland
R. van Balen, W. Hoek, P. Verdonschot en L. Keunen, Stuwwal in het Laagland, Geopark Heuvelrug Gooi en Vecht.
Uitgeverij Matrijs, Utrecht 2025, hardcover, 176 p.
ISBN 978 90 5345 617 0; prijs € 29,95.

Ons burgerinitiatief heeft geen vaste inkomsten, elke bijdrage helpt en is zeer welkom op
NL62 RABO 0322 0867 60, t.n.v. Stichting Geopark Heuvelrug Gooi en Vecht , officieel erkend als ANBI.

Helpt u mee anderen te attenderen op de mogelijkheid zich in te schrijven voor deze Nieuwsbrief?
Afmelden? Even een emailtje naar geoparkhgv@gmail.com