wat is het geopark

NEDERLAND IN HET KLEIN

Geopark Heuvelrug Gooi en Vecht is Nederland in het klein: land van stuwwallen, polders en laagland, rivieren en zeekust, dijken en molens. Een gebied met sloten, rivieren en verdedigingslinies. Omlijst door imposante landgoederen, historische dorpen en steden. Dit gebied spreekt tot de verbeelding, nationaal en internationaal. Van groot belang om zeer zorgvuldig mee om te gaan en te werken aan een duurzame toekomst. De opgave is om de bijzonderheid en uniciteit blijvend onder de aandacht te brengen.  Vanaf het allereerste begin van bewoning is door de mens keihard gewerkt aan een goede en mooie leefomgeving. In de eerste plaats ging het daarbij om grip krijgen op het water, productieve landbouw en economische welvaart. Het resultaat is prachtig, maar dit vergt blijvende zorg en aandacht. Zeker in deze tijd, waarbij we te maken hebben met verlies van biodiversiteit, teveel afval, een overmaat aan stikstof, droogte en overstromingsdreiging. Grote uitdagingen liggen voor ons. Daarom onze oproep om dit gebied te koesteren en vooral samen te werken aan een duurzame toekomst voor dit Geopark. 

DE MENS EN HET WATER

De kern van Heuvelrug Gooi en Vecht is de stuwwal, ontstaan in de voorlaatste ijstijd. Deze stuwwal heeft grote invloed gehad op de vorming van het landschap. Zo is de ligging van de Rijn veranderd na het ontstaan van de Heuvelrug. De enorme grondwaterbel in de ondergrond zorgde (en zorgt) voor kwelwater in de lagergelegen omgeving en levert drinkwater van hoge kwaliteit. Het opwellende water werd ook benut om fraaie landschappen te creëren: voor de aanleg van slingervijvers en sprengen. Het water werd ook ingezet voor militaire verdediging bij de Grebbelinie en de Nieuwe Hollandse Waterlinie. In het veen werd turf gewonnen, enkele eeuwen geleden de belangrijkste brandstof. Om landbouw mogelijk te maken, werden de resterende veengebieden ontwaterd.

Water is nog altijd van groot belang op de Heuvelrug en is hoofdthema van het Geopark. Er liggen urgente opgaven ten aanzien van de waterhuishouding en waterkwaliteit. Er zijn structurele maatregelen nodig voor de inrichting van het watersysteem, verhoging van de grondwaterspiegel en vermindering van ons watergebruik.

In het Geopark zijn Geosites en Aardkundige Monumenten te vinden. Dit zijn bijzondere plekken, waar de genoemde kenmerken samenkomen en echt te zien en te beleven zijn.