Home

bijgewerkt 14-12-2019

Commissie Gebiedsbepaling en de grenzen van het Geopark

In de afgelopen maanden heeft de Wetenschappelijke Commissie Gebiedsbepaling zich gebogen over de meest gewenste en bij een aanvraag meest kansrijke begrenzing van het beoogde Geopark. Het verzoek hiertoe kwam van de besturen van de burgerinitiatieven Geopark Heuvelrug en Geopark Gooi & Vecht. Het Nationale Forum Unesco Global Geoparks had beide initiatieven eerder aangegeven dat zij alleen kansrijk konden zijn als de inhoud en omvang van beide samengevoegd zouden worden.

De Commissie bestond uit: Gretha Roelfs, Irmgard van Koningsbruggen, Ronald van Balen, Wim Hoek, Roland Blijdenstijn en Piet Verdonschot, met Walter Kooy als voorzitter en Luuk Keunen als secretaris.

De Commissie heeft het vraagstuk benaderd vanuit de disciplines geologie/geomorfologie, geohydro-ecologie en cultuurhistorie. Leidend bij de keuzes waren de zichtbare aardkundige waarden, de rol van de mens als geologische factor en het thema “water”.

De watersystemen rondom de stuwwallen werden als vertrekpunt genomen. In veel gevallen betreft dat de gebieden die beïnvloed worden door kwel vanuit de stuwwal, in enkele gevallen zijn de grotere watersystemen op zichzelf als rode draad meegenomen en is van daaruit bekeken wat er landschappelijk tot het Eem-, Rijn- en Vechtsysteem behoorde.

Dat heeft er uiteindelijk toe geleid dat de Commissie de besturen heeft geadviseerd in het noordoosten het Eemsysteem als grenszone te kiezen, in het zuidoosten de grenszone tussen de kwelinvloed vanuit de Heuvelrug en de kwelinvloed vanuit de Veluwe en in het zuiden de Neder-Rijn met zijn zichtbare stroomrugontginningen aan weerszijden. De Commissie adviseerde ook om verder in het zuidwesten nabij de Kromme Rijn zowel het slagenlandschap op het zand als de zuidelijker gelegen stroomrugontginningen van de Kromme Rijn en het aangrenzende gebied bij Wijk bij Duurstede mee te nemen. En in het westen, bij Utrecht, de loop van de Vecht te volgen, inclusief de vergraven Vechtloop (Oude Gracht) in het stedelijk gebied. Tenslotte adviseerde de Commissie in het noordwesten, ten noorden van Utrecht, de grens te leggen op de Aa/Angstel/Gein en in het noorden het Noord-Hollandse en Utrechtse deel van de randmeren te betrekken, inclusief Pampus. Voor de kaart klik hier; voor de toelichting klik hier.

De besturen van de beide initiatieven hebben het advies inmiddels in dank aanvaard. Mede naar aanleiding daarvan hebben beide besturen besloten per 1-1-2020 beide stichtingen samen te smelten tot 1 stichting die de opbouw van het Geopark verder gestalte gaat geven. Het advies van de Commissie geldt daarbij als vertrekpunt. De goede nieuwe naam hebben we nog niet gevonden. Tijdelijk zullen we als werknaam hanteren: Geopark Heuvelrug, Gooi en Vecht i.o.

 

Burgerinitiatief; dus voor, met en van U, de bewoners

Veel te doen, dus bij deze een oproep vrijwilligers voor:

  • Ontwikkelen materialen (educatie, voorlichting, ..)
  • Werven van partners (particulieren, bedrijven, natuurorganisaties, ..)
  • Fondsenwerving (bij donoren, m.i.v. crowdfunding, ..)
  • Website (inhoud, ontwikkeling en beheer, ..)
  • Gids (routeverkenner, ..)

stuur een email naar info@geopark-heuvelrug.nl

 

WAT is een Geopark?
Een Geopark is een gebied van wereldniveau met uniek samenhangende waarden van aardkunde, levende natuur en cultuurhistorie. Het is een landschap met veel landschapsschoon en cultureel erfgoed, dat toegankelijk en interessant is.

De ontstaansgeschiedenis en de levende natuur, in combinatie met culturele en regionale tradities en ontwikkelingen vormen de ingrediënten voor een duurzame ontwikkeling ervan. zie verder …

 

Geopark Heuvelrug-WAT is dát?
Het Geopark Heuvelrug i.o. bestaat niet alleen uit stuwwal, bos, heide en zand. Rondom de Heuvelrug bevinden zich ...
rivieren zoals de Vecht, de Kromme Rijn, de Lek en de Grift, en ...
de Hollandse Waterlinie, de Grebbelinie en de Romeinse Limes.
Juist de grote variatie in landschappen, van hoog en droog naar nat en dras, maken dit gebied aantrekkelijk om te ontdekken. Nu, maar zeker ook in het verleden. En dit zie je terug in de sporen die mensen eeuwen geleden hebben achtergelaten in het landschap op de Heuvelrug.
Ten westen van de Heuvelrug vind je ook de veengebieden. Zo’n 7000 jaar geleden was er ook al sprake van klimaatverandering. Door de stijging van het grondwater kon al het water hier niet snel afgevoerd worden. Hierdoor ontstond het veen. Vanaf de 12e eeuw gingen mensen dit veen ontginnen. De sporen hiervan zie je nog duidelijk terug in dit landschap.

Het burgerinitiatief om voor de hele Heuvelrug en de natte gebieden aan weerszijden de kwalificatie Geopark te verkrijgen is ruim 3 jaar geleden gestart.

De kwalificatie Geopark kan een gebied worden toegekend als het bijzonder is voor wat betreft haar ontstaan, ondergrond, natuur en cultuurhistorie. De initiatiefnemers, en steeds meer mensen en organisaties, zijn ervan overtuigd dat dit prachtige gebied aan die voorwaarden voldoet. De stuwwal in het midden met aan beide kanten het bijzondere laagland vormen tezamen waterhuishoudkundig één systeem. Inmiddels is er een stichting met een bestuur, adviescommissie en een raad van advies om het initiatief verder te brengen en er wordt intensief samengewerkt met ondermeer Universiteit Utrecht, Utrechts Landschap en Provincie Utrecht.

Met de kwalificatie van het gebied tot Geopark wordt het verhaal over het gebied boven tafel gehaald en verspreid. Bijzondere aandacht daarbij krijgen de onderwerpen “water en de invloed van de mens”; deze waren en zijn van grote invloed en maken het gebied extra uniek.

Zie verder ...

 

Geopark Heuvelrug-BELEEF het
IJs, wind, water en de mens vormden de Heuvelrug en de natte omgeving. Ga op ontdekkingstocht om te weten hoe de Heuvelrug is ontstaan. Hoe komt die stuwwal hier? Hiervoor moet je meer dan 150.000 jaar terug in de tijd. Toen stuwden ijs massa’s aarde en stenen op en vormden zo de Heuvelrug, water en wind hebben de stuwwal vervolgens verder bewerkt. Ga maar eens naar de Grebbeberg tussen Rhenen en Wageningen en zie hoe de stuwwal hier letterlijk verrijst uit het natte landschap. Of struin door de eeuwenoude bossen of over de grote heidevlakten in het Gooi en verwonder je over de ruimte en weidsheid. Wanneer je over de Soesterduinen loopt, waan je je in de woestijn. Waar komt dit zand vandaan? En wat is de rol van de wind? De geschiedenis ligt hier letterlijk aan en onder je voeten.

Zie verder ...

 

WIE zijn wij?
De ambitie om de (Utrechtse) Heuvelrug en omgeving tot Geopark gekwalificeerd te krijgen is al in 2010 in een publicatie voorgesteld door Stichting Telluris te Dordrecht. In 2015 heeft Stichting Beter Zeist daartoe het “burgerinitiatief” genomen. Als eerste stap is een verkennend vooronderzoek gedaan naar de wensen en mogelijkheden.

Na de vele positieve reacties is in 2016 de Werkgroep Geopark Heuvelrug i.o. gestart, waarin naast Stichting Beter Zeist ook de Provincie Utrecht, de Universiteit van Utrecht en de Stichting Utrechts Landschap deelnemen.

Op 8 mei 2017 is de Stichting Geopark Heuvelrug i.o. officieel opgericht, met als doel de kwalificatie van het hele gebied tot Geopark te realiseren. 

Zie verder ...
De Stichting
Partners en Sympathisanten

 

WAT doen wij?
Het benoemen en omschrijven van aardkundig interessante locaties/gebieden, de geosites.

Het publiceren van wandelingen en fietstochten die deze plaatsen laten zien, met een toelichting en GPS tracking. Zo kan iedereen het Geopark goed ontdekken.

Het informeren van natuurorganisaties, scholen en andere educatieve organisaties over het Geopark en de ontstaansgeschiedenis van de regio. Zo kunnen zij dit verhaal weer verder vertellen.